انجمن افغانها در سویدن | په سویدن کی دافغانانو ټولنه | Afghanska Föreningen i Sverige

غوث زلمي :بهار نــو ، سال نـو و نوروز آزادی برایت نیک و مبارک بـاد

نوشته :انجنير عبدالقادر مسعود

از آن روز منحوس که خبر دستگیری دوست دیرینه و پر تلاشم احمدغوث زلمی  ، ژورنالیست با سابقه  و نیک سیرت  کشور را شنیدم  آرامی از چشمم سفر کرد و همه وقت در باره آن می اندیشیدم که چگونه بتوانم مسوولیتی وجدانی  در برابر وی و همه آنهایکه قربانی دسیسه و توطیه های ناجوانمردانه بنیاد گرا ها شده اند را انجام دهم


 

سکوت در برابر روشنفکران ، چیزفهمان و دگر اندیشان کشور را که ارتجاع بخاطر بدنام سازی آنها از هیچ نیرنگی و دسیسه ای فروگذار نیست ، جفا به حق انسان ، دانش وآزادی  خوانده  سر مشورت و رایزنی با یاران نزدیک و همدل را ماه ها قبل گشودم.
دوستان مرا در این راه تشویق و وعده همکاری و یاری بیدریغ را به من دادند. با هم به این تصمیم رسیدیم تا بخاطر رهایی غوث زلمی از زندان، کمپاین سراسری و ملی را تدارک  و از همه آنهایکه به دانش و فرهنگ ارزش قایل اند وبه  نقش روشنفکران در تعالی و سرفرازی کشور اگاه اند  دعوت کنیم تا با این اقدام همراه و همگام شوند.
در قدم نخست نامه ای عنوانی حامد کرزی تهیه نمودیم و آنرا با چند دوستی  در میان گذاشتیم.نامه چنان که بود با از جانبداری دوستان برخوردار شد. نامه را به نشر رسانیدیم  به جمع آوری امضا و حمایت از این کمپاین پرداختیم .

این کمپاین در کوتاه ترین فرصت توانست پشتیبانی و حمایت بی مانند هموطنان را به خود جلب نماید . در جریان یکی دوسه هفته ای هزاران هموطن ما  از سراسر جهان به صدای ما پاسخ مثبت داده و خود را با خواست انسانی برای رهایی احمد غوث زلمی شریک ساختند.
آتش شوق رهایی دوست دیرین احمد غوث زلمی  در وجودم زبانه میکشید ، در تفاهم و مشورت با دوستان  ،زلمی زندانی و خانواده اش بخش اول کمپاین را به پایان رسانیده و بخاطر تسلیمی این درخواست به آقای کرزی آماده گی های لازم را گرفتیم.

تقاضانامه با لیست جمع شده امضا ها توسط خانواده موصوف با حضور چند وکیل شورا و شخصیت های فرهنگی و روحانی وطن تسلیم ریس جمهور شده و وی در اولین دیدار وعده کرد تا در تصمیم قبلی بخاطر به زندانی افگندن احمد غوث زلمی تجدید نظر و پس از مشورت  با اطرافیان زمینه رهایی وی را فراهم میسازد.

بی صبرانه انتظار روزی را میکشیدم که خبر رهایی وی از زندان را منحیث دوست نزدیک  او بشنوم.با خودش و خانواده اش روز ها مصروف تیلفون ومشورت بودم . من وی را به صبر و تحمل و غوث زلمی مرا به تحمل و باور به پیروزی   دعوت میکرد.
روز اول سال است و نوروز بانگ پیروزی برسردی ، بی باوری ، زمستان و یخبندی را به صدا درآورده بود .
سر صبح برایم محترم ذبیح الله امانیار تیلفون کردومژده رهایی غوث زلمی را داد بعدا من با عجله به غوث زلمی در زندان زنگ زدم . گوشی را نبرداشت و جوابم نداد. مایوس شدم که مبادا دشمنان باز بر سر راهش سنګ اندازی نموده باشند.
 نزدیک بود که به پیروزی حق بر باطل و نوروز بر تاریکی و زمستان شک پیدا کنم . در حالی که هواسم سخت پراگنده و اندیشه های گونه گونی  بر من مستولی میشد برادر غوث زلمی  محمود جان را پیدا کردم .صدایش سخت امید بخش بود و از خوشی در لباس نمی گنجید. ندانستم که بخاطر نوروز و سال نو اینقدر خوش است و یا اینکه غوث از زندان رها شده است .بدون انتظارازاو پرسیدم که احمد غوث زلمی کجاست و چه میکند ؟
 برایم نوروز را مبارک باد گفت و سپاس خود را از بارگاه ایزدی و یاری دوستان و جانبداری هموطنان بیان نموده
گفت :
غوث همین یک ساعت قبل از زندان رها شد. هر وقت به خانه آمد برایت تیلیفون میکنم.
                                                                           
این بود پیام خوش نوروزی امسال من و آن همه دوستان روشن ضمیر و نیک اندیش که ضدیت خود را با توطیه سازمان یافته در برابر احمد غوث زلمی  ابراز داشتند .

احمد غوث زلمی از زندان رها شد !

خواستم تا این خبرخوش را به گوش شما عزیزان رسانیده و شما را در این خوشی شریک بسازم.
جا دارد تا از همه آنهایکه  بدون چشم داشت ستایشی
در راه اندازی این کمپاین بزرگ سهم گرفته  از سوی خود و از نام خانواده غوث زلمی اظهار سپاس و قدر نمایم. به یقین در روز های بعدی در مورد رهایی غوث زلمی و تلاش دوستان از طریق رسانه های جمعی گذارشات مفصلی را خواهید شنید.

دوست عزیزغوث زلمی  !
رهایی از قفس و رسیدن به هوای بهار و آزادی مبارکت باد.
بهار نو ، سال نو و نوروز آزادی را برایت نیک و شاد میخواهم .

****

پيام شادباش وامتنانيهء

کميتهء انسجام ودفاع از رهايی غوث زلمی

بامسرت آگاهی يافتيم  که داکتراحمد غوث زلمی ژورناليست ورزيده و پرسابقه کشور همزمان با حلول پرميمنت سال نو 1389 خورشيدی از زندان رها وبه آغوش پُرمحبت خانواده شان  پيوستند، نخست بدين مناسبت بهترين شادباشها وتمنيات نيک خويشرا خدمت شخص جناب زلمی، خانواده وعزيزان شان تقديم مينماييم.

سپس مراتب سپاس وامتنان خويشرا به مناسبت همسويی ها، تلاشها، امضا ها، نام نويسها  وسهم شايستهء شمار قابل ملاحظهء فرهنگيان، نهاد ها وشخصيتهای سي
اسی، فرهنگی واجتماعی افغانستان از قاره های اروپا،امريکا، آستراليا،آسيا و بسا نقاط ديگر گيتی که همه به تفصيل در پايان نامه سرگشاده درج است وکميت چنين دوستان وهموطنان به بيش از 2500 تن ميرسد، تقديم ميداريم.

وطنداران گرانقدر!
نگرانی عميق از وضعيت دشوار غوث زلمی که از نوامبر 2008 بدينسو درزندان بسر ميبرد، حلقهء از دوستان وهواخواهان غوث زلمی را واداشت تا دست بدست هم داده و بخاطر رهايی آقای زلمی کميتهء انسجام ودفاع از رهايی غوث زلمی را باترکيب 10 تن از ياران، نزديکان، فرهنگيان ونهاد های شناخته شده ايجاد وبه کار وتلاش مثمر و بشر دوستانه شان آغاز وپروسه جمع آوری نامها وامضا ها را توأم با تلاشهای متمم ديگر تبليغاتی تا نوامبر 2009 ادامه دهند، سايت وزين فردا در پهلوی ساير سايتها ورسانه های انترنيتی به گرهگاه فرياد های داد خواهانه برای رهايی غوث زلمی مبدل گرديده و  در پايان کمپاين نامهء سرگشاده که عنوانی جلالتمآب حامد کرزی رييس جمهور کشور از جانب کميته آماده شده بود، يکجا با لست حمايت کننده ها به مراجع ذيصلاح به کابل ارسال شد، درنتيجه آن وتلاشهای ديگر از جانب نهاد های داخل کشور محترم زلمی نظر به فرمان رييس جمهور به پيشواز سال نو وبهار نو از زندان رها وبه آغوش خانوداه پيوست.

تفصيل پروسه کاری کميته وتلاشهای قابل قدر هريک از دوستان وهمکاران در اين روند شريفانه مستلزم وقت بيشتر وپرداختن جداگانه است.

 در پايان يکبار ديگر از همه دوستان، عزيزان و وطنداران فرهنگ دوست که در اين پروسه از هيچگونه بذل مساعی دريغ نورزيدند وصدای کميته ما را بی پاسخ نماندند ابراز امتنان نموده، کامگاری ومؤفقيتهای مزيد آقای زلمی از بارگاه ايزد متعال نيازمنديم.

                                                        بادرودهای فراوان
                                       کميتهء انسجام ودفاع از رهايی غوث زلمی

 

 

Karzai har fredssamtal med islamister

I Afghanistan har president Hamid Karzai haft fredssamtal med en ledande islamistgrupp som varit i krig med regeringen. Det uppges vara första gången han har haft direkta samtal med gruppen Hezb-i-Islami, ledd av den ökände och efterlyste krigsherren Gulbuddin Hekmatyar

Gulbuddin Hekmatyar. Arkivfoto: Hasan Sarbakhshian/Scanpix.
Gulbuddin Hekmatyar

 

De preliminära samtalen bekräftas i dag av Karzais talesman.

Hekmatyars rörelse har band till al-Qaida. Den slåss mot utländska styrkor och delar i stor utsträckning talibanernas extrema religiösa idéer.

Men på senare tid har de båda grupperna utkämpat strider mot varandra, framför allt i områden i norra och östra Afghanistan. Hekmatyars styrkor uppges ha förlorat mark till talibanerna.

En talesman för Hekmatyar, som bytt sida förr, säger att gruppen har en lång lista med krav på regeringen i Kabul för att uppnå fred.

Precis som hos talibanerna står överst på listan att de utländska styrkorna snarast måste lämna landet. Det är något som Karzai knappast skulle kunna gå med på, eftersom hans egen ställning är beroende av stöd från det internationella samfundet.

Men Hekmatyars grupp indikerar att den är flexibel i fråga om detaljerna.

Senaste tiden har president Karzai sänt ut allt tydigare signaler om att han vill ha fredssamtal också med talibanerna.

Men frågan är känslig, många i Afghanistan fruktar att talibanerna ska komma tillbaka till makten och återinföra sina extrema religiösa regler.

Nils Horner, Bangkok
nils.horner@sr.se

 http://www.sr.se/ekot/artikel.asp?artikel=3574691

http://svt.se/2.22584/1.1936545/karzai_i_mote_med_afghanska_rebeller&from=rss?utm_source=feedburner&utm_medium=feed&utm_campaign=Feed%3A+Svtse-Utrikesnyheter+%28svt.se+-+Utrikesnyheter%29

Food/غذایی Qaboli Palaw

مواد اولیه ی آشپزی
1 £ برنج دانه بلند و برنج بسماتی رویال 4 ترجیحا مقدم اونس روغن نباتی 1 1 / 2 £ بره در 1 یا استخوان مرغ ، برش در قطعه 1 / 2 آب باندازه p> 2 (بزرگ) هویج 4 اونس کشمش سیاه بی هسته 2 tsp marsala کاراکتر یا زیره سبز 1 / 4 tsp زعفران (اختیاری) 2 1 / 2 pints آب نمک و فلفل
 
جهت
قهوه ای 1 پیاز متوسط diced در روغن. فرای تا پیاز نسبتا تاریک. اضافه کردن £ 1 برش گوشت بره یا گوشت گاو را در 1 ”-2” حبه و قهوه ای به آرامی. اضافه کردن 2 فنجان آب ، 1 tsp. نمک و 1 به 1 ½ tsp هر دارچین (، زیره زمین و هل زمین) جلد و بجوش و خروش آمدن تا گوشت است شرکت در مناقصه ، حدود یک ساعت. حذف گوشت از آب میوه و آب را کنار. هویج را برش 3 مطابقت استیک اندازه قطعه. هویج 1 tsp در روغن سرخ کرده و شکر را در حدود 1 / 4 فنجان روغن. کوک تا زمانی که به آرامی browned. حذف از اضافه کردن روغن 1 فنجان کشمش (من ترجیح می دهم sultanas طلایی) را به نفت و طبخ تا زمانی که تورم بالا. جوشاندن آب گوشت اضافه کنید و 2 فنجان برنج بسماتی رویال (بسیار طولانی دانه) برنج ، 1 ½ tsp به اندازه کافی نمک و آب جوش آمد به بیش از 2 اینچ برنج می باشد. کوک تا آب آن کشیده شود و برنج لطیف است — اما نه احساساتی. مخلوط گوشت ، هویج ، کشمش و برنج با هم. در یک محل اجاق بزرگ casserole اثبات ، پوشش و پخت در 300 درجه به مدت نیم ساعت — و یا تا یک ساعت.
در جهت خدمت — محل در صفحه گرامافون ، اطمینان از اینکه هویج و کشمش در بالای صفحه نمایش می دهد.

 

Ingredients

1 lb long grain rice, preferably basmati 4 fl oz vegetable oil 1 1/2 lb lamb on the bone or 1 chicken, cut in pieces 1/2 pint water p> 2 large carrots 4 oz black seedless raisins 2 tsp char marsala or cumin 1/4 tsp saffron (optional) 2 1/2 pints water salt and pepper

Directions

Brown 1 medium diced onion in oil. Fry until the onion is fairly dark. Add 1 lb lamb or beef cut into 1″-2″ cubes and brown lightly. Add 2 cups of water, 1 tsp. Salt and 1 to 1 ½ tsp each (cinnamon, ground cumin and ground cardamom) Cover and simmer until meat is tender, about an hour. Remove meat from the juice and set juice aside. Cut 3 carrots into match stick size pieces. Saute carrots and 1 tsp sugar in about 1/4 cup of oil. Cook until they are lightly browned. Remove from oil Add 1 cup of raisins (I prefer golden sultanas) to the oil and cook until they swell up. Boil the meat juice and add 2 cups basmati (very long grained) rice, 1 ½ tsp salt and enough boiling water to come 2 inches over the rice. Cook until the water is absorbed and the rice is tender–but NOT mushy. Mix the meat, carrots, raisins and rice together. Place in a large oven-proof casserole, cover and bake at 300 degrees for about a half hour–or up to an hour. To serve–place on platter, making sure the carrots and raisins show on top.

 

Food/Sheer Payra غذایی

Visa romanisering

Visa romanisering

مواد اولیه ی آشپزی
2 ج. شکر 2 / 3 ج. شیر 1 / 4 tsp. نمک 2 Tbsp. شربت ذرت نور 2 Tbsp. کره 1 / 2 tsp. هل 1 / 4 ج. آجیل پسته ، قطعه قطعه شده 1 / 4 ج. گردو ، قطعه قطعه شده

Visa romanisering

جهت
در یک ماهی تابه ، شیر طبخ ، شکر ، شربت ذرت و نمک روی حرارت متوسط ، پر تحرک برخی اوقات ، تا شکر حل. کوک به 240ø در تب سنج آب نبات. حذف از گرما. اضافه کردن کره. مخلوط داغ به 120ø بدون تکان دهنده. اضافه کردن هل ، ضرب و شتم با شور و نشاط است تا آب نبات سفت و براق دیگر. به سرعت در آجیل هم بزنید. مخلوط را به گسترش buttered پان (نوعی رامی. اجازه دهید تا محکم ایستاده. کات به مربع.

Ingredients

2 c. sugar 2/3 c. milk 1/4 tsp. salt 2 Tbsp. light corn syrup 2 Tbsp. butter 1/2 tsp. cardamom 1/4 c. pistachio nuts, chopped 1/4 c. walnuts, chopped

 

Directions

In a saucepan, cook milk, sugar, corn syrup and salt over medium heat, stirring occasionally, until sugar dissolves. Cook to 240ø on a candy thermometer. Remove from heat. Add butter. Cool mixture to 120ø without stirring. Add cardamom, beating vigorously until candy is thick and no longer glossy. Quickly stir in nuts. Spread mixture into a buttered pan. Let stand until firm. Cut into squares.

Nawroz

با آرزوي 12 ماه شناخت صحيح 52 هفته معرفت آسماني 365 روز صداقت 8760 ساعت مهرباني 52500 دقيقه توکل به خدا 3105000 ثانيه غرق در لذت بخش ترين عشق هستي……
سال نو مبارک

قانون مهاجرت بر اساس پيوند خانوادگي توسط پارلمان سويدن بتصويب رسيد

پارلمان سويدن ، پيشنهاد حکومت را پيرامون مهاجرت بر اساس پيوند خانوادگي بتاريخ 12 مارچ 2010 بتصويب رسانيد . اين قانون از تاريخ 15 اپريل 2010 نافذ ميگردد . براساس اين قانون ، اقامت بر اساس پيوند خانوادگي در صورتي براي متقاضي صادر ميگردد که دو  شرط مهم  زير پوره گردد

 

1 ـ فرد مقيم سويدن داراي درآمد کافي غرض امرار معاش خود و متقاضي اقامت داشته باشد

2 ـ فرد مقيم سويدن داراي مسکن با استندرد مناسب جهت زندگي متقاضي داشته باشد

افراد زير از شرايط بالا معاف ميباشند

ـ اتباع سويدن ، اتحاديه اروپا و سويس

ـ افرادي داراي اقامت در سويدن که بيش از 4 سال در سويدن زندگي کرده باشند

ـ  خانواده داراي اطفال زير سن 18

ـ پناهندگان براساس کنواسيون ژنيو

ـ برخي افراد ” شبه پناهنده ” که شرايط آن در قانون مشخص شده است

ـ افراد داراي دلايل خاص از قبيل مريضي و عدم توانايي به کار

 

Talibangripanden hindrar fredssamtal

FN: s före detta högsta sändebud i Afghanistan kritiserar Pakistans och USA: s säkerhetstjänster för att ha gripit ett tiotal högt uppsatta talibanledare i Pakistan. Gripandena kan ha saboterat begynnande fredssamtal

Kai Eide, diplomat. Foto:Musadeq Sadeq/Scanpix.

Effekten av gripandena var utan tvekan negativ för våra möjligheter att fortsätta den politiska process vi inlett och som var oerhört nödvändig, de flesta av våra kommunikationer med talibanerna upphörde, säger Kai Eide till BBC.

Eide avgick som FN: s högste representant i Afghanistan den förste mars. Och han säger nu för första gången att FN: s hemliga samtal med talibanerna inleddes för cirka ett år sedan. Vid ett flertal tillfällen ska han och hans kollegor ha träffat högt uppsatta talibaner på olika platser utanför Afghanistan.

Men, dessa kontakter har nu helt upphört sedan vissa av de talibaner som deltog i samtalen greps i Pakistan.

Pakistanska myndigheter förnekar dock att gripandena syftade till att sabotera några fredssamtal.

En av de som greps var Mullah Abdul Ghani Baradar, talibanernas näst högst uppsatte ledare, underordnad endast Mulla Omar själv. Och även om Baradars direkta inblandning i samtalen är oklar menar Kai Eide att eftersom de talibaner han pratade med var så pass högt uppsatta i hierarkin, skulle de aldrig kunna ha deltagit i fredssamtalen utan Mulla Omars godkännande och att samtalen på grund av detta verkade mycket lovande.

Enligt Eide ska även högt uppsatta personer i Afghanistans president Hamid Karzais närmaste krets ha varit involverade i samtal med talibanerna. Och gripandet av Baradar ska enligt uppgifter till nyhetsbyrån AP ha gjort Karzai rasande. Enligt en anonym källa nära Karzai planerade Baradar att delta i en fredskonferens med Karzai nästa månad.

Och även om samtalen med talibanerna ännu endast var i sin linda, säger Kai Eide till BBC att det nu kommer att ta lång tid innan nya fredssamtal har kommit lika långt som de som nu har avbrutits.

David Carlqvist
david.carlqvist@sr.se

 http://www.sr.se/ekot/artikel.asp?artikel=3569848

سږ کال سپرلی د کلي……

           

لا د سپرلي موسم ته بلا شپې پاتې وې

لا ځمکې سپینې جامې نه وې کښلي

چې مونږ بې صبرو ئې سندرې ویلې

لا کنګلونه پاس د غرو له سرو ولې نه وو

لا د پټیو پولې وچې وې شنې شوي نه وې

خو مونږ ورخطا  زلمیانو ورته شعرونه لیکل

او هرې پیغلې خپل اوربل ته ترې ګلونه غوښتل

خوڅه سپرلی وو 

کاش چې هيځ کله راغلی نه وی           

               او مونږ یاغي ځوانانو               

ورته شېبې شمیرلی                          

 هو! زمونږ د کلي سپرلی د صفتونو نه وه

هغه بدل وه بدل ډک له ګلونو نه وه

ته وا چې  وچې سیلۍ ترینه وي ساه ایستلي

لکه د خوا په شانې جوړ له رنګونو نه وه

او کلیوالو ترېنه ډیرې ګیلې کولې

خدایزده چې ولې ورته

 دومره پردی ښکاریده

داسې سپرلی يې کله لیدلی نه وه

ځکه چې دغه سپرلی ټول له دردونو ډک وه

او هره ورځ يې وه له وینو جوړه

زما اوستا له وینو ، زمونږ د ورور له وینو

زمونږ د پلار زمونږ د مور زمونږ د خور له وینو

دلته به هره ورځ لوګري راتلل

خو نا بلد لوګري

چې نه يې ژبه وه زمونږ په شانتې

نه يې رنګونه زمونږ له رنګه جوړ وو

ځکه خو یې زمونږ په ځیر غنم نه ریبل

هغوی لوګر وو د ځوانانو لوګر

د سر ببرو بریتورو او زلمیانو لوګر

او داسې لو یې وه ګډ کړی

 په ځوانانو زمونږ د کلي

تا وا هیځ میندې يې نشته

او اوبو دي ټول راوړي

او  کروندګر به د پټیو پر ځای

 زمونږ د کلي هدیره کې بوخت وو

داسې د غم شېبې وې   

سږ کال سپرلی د کلي          

داسې په غم تیریده

 

سویډن ــ مالمو

۲۰۰۹/۶/۲۳

بمناسبت نوروز باستاني و سال نو

! نوروز باستاني و سال نو 1389 هجري شمسي به همه تان مبارک

 


مراسم نوروزی در کابل

نوروز در افغانستان نیز از دیر باز جشن گرفته می شود. برگزاری این جشن در افغانستان نیز با فراز و نشیب هائی همراه بوده است.   نيک هدایت  در جشن نوروزی انجمن افغان ها در لوند شرکت کرده و گزارشي دارد پيرامون برخی از مراسم نوروزی در افغانستان.

 

 

نوي سندره د پسرلي په هکله

آهنگ جديد : سال نو ات مبارک، نوي کال دي مبارک

آهنگ زيباي يار مزاري 

بيا که برويم به مزار

سمنک در جوش ، ما کفچه زنيم 

بيا که برويم به مزار: کنسرت فردين فرياد در ستوکهولم

آهنگ نوروزي وحيد قاسمي و هنگامه

Ahmad Zahir – (اگر بهار بیآید ترانه ها خواهم خواند )

ناشناس:جانانه راشه په گلشن نوي بهار دي

پيام تبريکي گرفتيم از دوست گرامي حميداله حفيظي 

نیک هدایت – سمولند خخه 

                                                               پسرلئ ته

افغانانوهیوادوالونوئ کال مومبارک شه     . که په هرخائ هر مکان یی په شه شان مومبارک شه
    نوئ هیلی نوئ فکرونه اتحادپه لورروانشئ    .      نوروته وگورئ شریکان دوخت کاروان شئ
                                      چی هیوادپری ابادیزئ هر ذمان مو مبارکشه
  خپل تاریخ وگورئ دااوس خه په مونز تیریزئ.          داحمد او دمیرویس کارنامی را ته یادیزئ
                                      ذ مونزه دویارنی توره دال  مو  مبارک شه
 له شماله ترجنوبه اوله شرقه هم ترغربه     .         یو افغان شئ زرونه وباسئ غوسه اوکرکه 
                                  یوه خوله  اویوقوت شئ داپیغام مو مبارک شه
شه موولید هم یی گوروهلته دله چه خه کیزئ .             بردئ او که لر دئ افغانان تول وزل کیزئ
                               هدایت ته قدرمنو میله د سخئ جان مومبارک شه 

*****  

نوروز یکی از کهن‌ترین جشن‌های به جا مانده از دوران باستان است. زمان برگزاری نوروز، در آغاز فصل بهار است. نوروز در  افغانستان و ايران  آغاز سال  نو محسوب می‌شود و در برخی دیگر از کشورها تعطیل رسمی است

مجمع عمومی سازمان ملل در نشست ۲۳ فبروري ۲۰۱۰ خود، ۲۱ ماه مارچ را به‌عنوان روز جهانی عید نوروز به‌رسمیت شناخت و آن را در تقویم خود جای داد. در متن به تصویب رسیده در مجمع عمومی سازمان ملل، نوروز، جشنی که قدمتی بیش از ۳ هزار سال دارد و امروزه بیش از ۳۰۰ میلیون نفر آن را جشن می‌گیرند توصیف شده‌است.

زمان نوروز

جشن نوروز از لحظه اعتدال بهاری آغاز می‌شود. در دانش ستاره‌شناسی، اعتدال بهاری یا اعتدال ربیعی در نیم‌کره شمالی زمین به لحظه‌ای گفته می‌شود که خورشید از صفحه استوای زمین می گذرد و به سوی شمال آسمان می‌رود. این لحظه، لحظه اول برج حمل نامیده می‌شود،  نوروز در تقویم میلادی با ۲۱ یا ۲۲ مارچ مطابقت دارد.

در کشورهايی مانند افغانستان و ايران  که تقويم هجری شمسي به کار برده می‌شود، نوروز، روز آغاز سال نو است. اما در کشورهای آسیای میانه و قفقاز، تقويم میلادی متداول است و نوروز به عنوان آغاز فصل بهار جشن گرفته می‌شود و روز آغاز سال محسوب نمی‌شود.

واژه نوروز در الفبای لاتین

در متن های گوناگون لاتین، بخش نخست واژه نوروز با املای

No،Now،Nov و Naw 

و بخش دوم آن با املای

Ruz، Rooz و Rouz 

نوشته شده است. در برخی از مواقع این دو بخش پشت سر هم و در برخی با فاصله نوشته می‌شوند. اما به باور دکتر احسان یارشاطر بنیان‌گذار دانشنامه ایرانیکا، نگارش این واژه در الفبای لاتین با توجه به قواعد آواشناسی، به شکل

Nowruz 

توصیه می‌شود. این شکل از املای واژه نوروز، هم‌اکنون در نوشته‌های یونسکو و بسیاری از متون سیاسی به کار می‌رود

پيشينه نوروز

منشا و زمان پیدایش نوروز، به درستی معلوم نیست.  در برخی از متن های کهن  ازجمله شاهنامه فردوسی و تاریخ طبری، جمشید و در برخی دیگر از متن ها، کیومرث به‌عنوان پایه‌گذار نوروز معرفی شده است.  پدید آوری نوروز در شاهنامه، بدین گونه روایت شده است که جمشید در حال گذشتن از آذربایجان، دستور داد تا در آنجا برای او تختی بگذارند و خودش با تاجی زرین بر روی تخت نشست. با رسیدن نور خورشید به تاج زرین او، جهان نورانی شد و مردم شادمانی کردند و آن روز را روز نو نامیدند

برخی از روایت‌های تاریخی، آغاز نوروز را به بابلیان نسبت می‌دهد. همچنین در برخی از روایت‌ها، از زرتشت به‌عنوان بنیان‌گذار نوروز نام برده شده است. اما در اوستا (دست کم در گاتها) نامی از نوروز برده نشده است

نوروز پس از اسلام

 

از برگزاری آیین‌های نوروز در زمان امویان نشانه‌ای در دست نیست و در زمان عباسیان نیز به نظر می‌رسد که خلفا گاهی برای پذیرش هدایای مردمی، از نوروز استقبال می‌کرده‌اند. با روی کار آمدن سلسله‌های سامانیان و آل بویه، جشن نوروز با گستردگی بیشتری برگزار ‌شد

در دوران سلجوقیان، به دستور جلال‌الدین ملک‌شاه سلجوقی تعدادی از ستاره شناسان  از جمله خیام برای بهترسازی گاهشمار گرد هم آمدند. این گروه، نوروز را در یکم بهار قرار دادند و جایگاه آن را ثابت نمودند. بر اساس این گاهشمار که به تقویم جلالی معروف شد، برای ثابت ماندن نوروز در آغاز بهار، مقرر شد که هر چهار سال یک‌بار، تعداد روزهای سال را (به‌جای ۳۶۵ روز)، برابر با ۳۶۶ روز در نظر بگیرند. طبق این قاعده، می‌بایست پس از انجام این کار در ۷ دوره، در دوره هشتم، به جای سال چهارم، بر سال پنجم یک روز بیفزایند. این گاهشمار از سال ۳۹۲ هجری آغاز شد

جغرافیای جشن نوروز 

منطقه‌ای که در آن جشن نوروز برگزار می‌شد، امروزه شامل چند کشور می‌شود. نوروز همچنان در این کشورها جشن گرفته می‌شود. با وجودی که بسیاری از آیین‌های نوروزی در این کشورها به‌صورت مشابه در این کشورها برگزار می‌شود، اما برخی آیین‌های نوروز در این کشورها دارای تفاوت‌هایی با یکدیگر هستند. به‌طور مثال در افغانستان در روز اول نوروز، سفره هفت‌میوه می‌چینند ولی در ایران، سفره هفت سین می‌اندازند.پس جغرافیای نوروز با اسم نوروز یا مشابه آن به سراسر خاورمیانه بالکان قزاقستان تاتارستان و آسیای میانه چین شرقی (ترکستان چین)سودان زنگبار آسیای کوچک سراسر قفقاز تا آستراخان آمریکای شمالی هندوستان پاکستان بنگلادش بوتان نپال تبت محدود می‌شود

همچنین کشورهایی مانند مصر و چین جزو سرزمین‌هایی نیستند که در آنها نوروز جشن گرفته می‌شد، اما امروزه جشن‌هایی مشابه جشن نوروز در این کشورها برگزار می‌شود.

غذاهای نوروزی 

یکی از متداول‌ترین غذاهایی که به مناسبت نوروز پخته می‌شود، سمنو (سمنک، سومنک، سوملک، سمنی، سمنه) است. این غذا با استفاده از جوانه گندم تهیه می‌شود. در بیشتر کشورهایی که نوروز را جشن می‌گیرند، این غذا طبخ می‌شود. در برخی از کشورها، پختن این غذا با آیین‌های خاصی همراه است. زنان و دختران در مناطق مختلف ایران،افغانستان، تاجیکستان[۴]، ترکمنستان[۲۹] و ازبکستان[۳۰] سمنو را به‌صورت دسته‌جمعی و گاه در طول شب می‌پزند و درهنگام پختن آن سرودهای مخصوصی می‌خوانند. به‌طور مثال در افغانستان در یکی از مشهورترین ترانه‌ها،( سمنک در جوش ، ما کفچه زنيم )  این بیت مکررا خوانده می‌شود[۲۶]:

پختن غذاهای دیگر نیز در نوروز مرسوم است. به‌طور مثال درافغانستان سبزي چلو ودر بخش‌هایی از ایران؛ سبزی پلو با ماهی، در ترکمنستان؛ نوروزبامه[۳۱]، در قزاقستان؛ اویقی آشار[۳۲]، در بخارا؛ انواع سمبوسه[۳۳] پخته می‌شود. به‌طور کلی پختن غذاهای نوروزی در هر منطقه‌ای که نوروز جشن گرفته می‌شود مرسوم است و هر منطقه‌ای غذاها و شیرینی‌های مخصوص به خود را دارد

مسابقات ورزشی

برگزاری مسابقات ورزشی عمومی در معابر شهری و روستایی، یکی‌ دیگر از آیین‌هایی است که در برخی از کشورها به مناسبت نوروز برگزار می‌شود. در ترکمنستان، مردان و زنان ترکمن، بازی‌ها و سرگرمی‌های ویژه‌ای از جمله سوارکاری، کشتی، پرش برای گرفتن دستمال از بلندی و شطرنج برگ
زار می‌کنند. برپایی جنگ خروس و شاخ‌زنی ‌قوچ‌ها از دیگر مراسمی است که در ترکمنستان برگزار می‌شود.[۲۳]

درولايات  شمالی افغانستان نیز مسابقات بزکشی به مناسبت‌های مختلف از جمله نوروز برگزار می‌شود

 

Khanda Bazar

خاطره تلخ

يك آدم مصاحبه ميكرد خبر نگار سوال كرد كه خاطره تلخ

شما كه هيچ وقت فراموش تان نشود چي است كفت

يك مُرده را گور كردم .گفتند تلخي اش در چي است گفت تا لحظه

آخر هم كه درگور ماندم چيغ ميزد كه هو ديوانه مه نمرديم

مرا گور نكو